این موضوع که قدرت رایانه ی شما چقدر است اهمیت زیادی ندارد، بلکه، آنچه که اهمیت دارد این است که یک رایانه، بدون نرم افزار بلا استفاده است. رابطه ی نرم افزار با رایانه مانند رابطه یCD صوتی(موسیقی) است با دستگاه محرک آن CD Playerیا مانند رابطه ی نوار فیلم ویدیو است با دستگاه ویدیو. شما برای انجام هر کار به هر دو نیاز دارید.
سخت افزار (Hardware)، عبارت است از هر قطعه ی فیزیکی از تجهیزات رایانه و نرم افزار(Software) عبارت است از مجموعه برنامه های رایانه ای یا برنامه های کاربردی(Application)، که معمولا" شناخته شده هستند.
نرم افزار، معمولا" بر روی دیسک فشرده CD-ROM عرضه می شود، اگر چه، هر روز نرم افزار های بیشتری بر روی شبکه جهانی اینترنت قرار می گیرند و این امکان را به شما می دهند که بدون استفاده از CD، نرم افزار مورد نیاز خود را تهیه کنید. در اغلب مواقع، قبل از اینکه بتوانید از رایانه استفاده کنید، باید نرم افزار، درون آن نصب شود. نصب یک برنامه ی کاربردی به معنی انتقال تمامی اطلاعات مورد نیاز، از دیسک اصلی (Original Disk) به دیسک سخت (Hard Disk) رایانه است. بعد از نصب برنامه، برای حفاظت دیسک های اصلی می توان آنها را در محیط مناسب نگهداری کرد. بسیاری از رایانه های جدید با نرم افزارهایی که از پیش بر روی آن نصب شده اند عرضه می شوند. این رایانه ها دارای مزایایی هستند، از جمله، ممکن است شما نتوانید دیسک اصلی را تهیه کنید ولی نرم افزارهای نصب شده در رایانه می تواند به راحتی در رایانه ای که تازه بسته بندی آن باز شده است، استفاده شوند.
حتی اگر در رایانه، این مجموعه نرم افزارها وجود نداشته باشد همواره سیستم عاملی روی آن نصب می گردد.
● Microsoft Windows
برای استفاده مفید از رایانه، قبل از هر چیزی به یک نرم افزار نیاز است و نرم افزار نیز قبل از انجام هر کاری به یک سیستم عامل نیاز دارد. سیستم عامل مورد استفاده در اغلب رایانه ها، Windows از شرکت میکروسافت است. Windows از قبل بر روی رایانه ها نصب می شود وبرای موارد ضروری معمولا" بر روی یک CD-ROM نیز عرضه می شود. سیستم عامل، رابطی است بین شما و رایانه. شما از این سیستم عامل استفاده کرده و به رایانه می گویید چه کاری انجام دهد. در Windows می توان از یک موش استفاده کرد که قادر است نشانگر روی صفحه نمایش را کنترل کند. با فشار دادن دکمه موش(Click) روی نشانه ها icon)، تصویرهای کوچکی که در این سیستم عامل گنجانده شده)، انتخاب گزینه از منو و نوشتن با کمک صفحه کلید، شما می توانید رایانه را کنترل کنید و به آن دستور دهید.
وقتی که می گویند یک نرم افزار تحت Windows اجرا می شود، یعنی این نرم افزار انتظار دارد که درون رایانه ی شما Windows در حال اجرا باشد و در غیر این صورت اگر رایانه فاقد Windows باشد نرم افزار مورد نظر، نصب نشده و اجرا نخواهد شد. نرم افزارهایی که برای نگارشهای قدیمی تر ویندوز (سیستم عامل پیش ازWindows XP) یا MS-DOS طراحی شده اند، با رایانه ای که دارای سیستم عامل Windows جدید (مانند XP یا 7 ویندوز سون) است نیز اجرا می شود، اما این نرم افزارها نمی توانند از ویژگی های جدید Windows های نگارش جدید سود ببرند.
از آنجایی که Windows (و سایر نرم افزارهایی که به آن نیاز دارند) دستورات طولانی وپیچیده ای به رایانه می دهند؛ به همین علت، به کار بردن رایانه ی شخصی قوی، مهم به نظر می رسد.همانطور که سیستم های عامل و نرم افزارها پیچیده تر می شوند برای اجرای این نرم افزارها، به رایانه ی شخصی قدرتمند تری احتیاج دارید. به همین دلیل، روزی فراخواهد رسید که رایانه های فعلی، دیگر قابل استفاده نبوده و کنار گذاشته شوند.
● برنامه های کاربردی چیست؟
Windows به تنهایی نمی تواند برای کاربران سیستم، کمک موثری باشد و برای انجام بعضی کارهای مفید نیاز است که نرم افزار یا برنامه های کاربردی به آنها اضافه شود. برنامه ی کاربردی، برنامه یا قطعه ای از یک نرم افزار می باشد که جوابگوی یک نیاز خاص است. به عنوان مثال، یک ویرایشگر برای تایپ متن مواردی از قبیل: نامه ها، گزارش ها و کتاب ها است و یک صفحه گستر(Spreadsheet) برای کار کردن با اعداد،طراحی شده است و به صورت خودکار محاسباتی که دایما" با ماشین حساب انجام می شود را انجام می دهد. همه ی برنامه های کاربردی برای انجام کارهای روزانه و مستمر طراحی نشده اند. به هر حال، برنامه های کمک یا سودمند (Utilities) نوع دیگری از نرم افزار هستند. برنامه های کاربردی به منظور بر طرف کردن نیازهای گاه وبی گاه اعمالی مانند اتصال رایانه شما به رایانه های دیگر، مرتب کردن دیسک سخت شما و کنترل بر روی ویروس ها طراحی شده اند. لزومی ندارد که برنامه های کاربردی حتما" کارهای جدی انجام دهند. مثلا" بازی ها، یک نوع از برنامه های کاربردی هستند و در بازار، هزاران دایر ه المعارف، فرهنگ لغت و سایر مراجع دیگر وجود دارد. متاسفانه، مانند فیلم سینمایی که پایان آن نامشخص است، شما تا نرم افزاری را آزمایش نکنید نمی دانید خوب است یا نه. خوشبختانه نشریاتی مانند What Pc? نرم افزارها را مورد ارزیابی قرار می دهند.
اگر خواسته باشید نرم افزار مناسبی بخرید، بعضی از تولیدکنندگان، نسخه هایی نمایشی از نرم افزار را ارایه می کنند. بنابراین، شما می توانید قبل از خریداری، اطلاعات بیشتری درباره آنها به دست آورید. شبکه ی جهانی اینترنت نیز محیطی مناسب برای پیدا کردن ویژگی هایی این چنینی است. اینترنت، یک مرجع مناسب برای نرم افزارهای اشتراکی است که به صورت مجانی بر روی شبکه ی اینترنت قرار داده می شوند و اگر مایل به استفاده از آنها باشید، شهریه ای ناچیز پرداخت می کنید. اغلب نرم افزارهای اشتراکی، معمولا" یک راهنما یا یک نسخه ی جدید از نرم افزار را که ویژگی های بیشتری، دارد جهت ایجاد انگیزه برای استفاده ارایه می کنند.
